A A A Przełącz na wysoki kontrast
Jan Leończuk
Utworzony przez: Piotr Szpakowski 30.11.2009, 09:56

Jan Leończuk

Jan Leończuk – urodził się 24 czerwca 1950 r. w Łubnikach. Poeta, prozaik, tłumacz.

Absolwent filologii polskiej Uniwersytetu Warszawskiego. Debiutował w „Kontrastach” w 1970 r. Jego utwory drukowała m.in. „Poezja” „Literatura”„Tygodnik Kulturalny”. Autor licznych tomów poetyckich ”Żalnik”(1979), „Duszna noc” (1980), „Za horyzontem” (1986), „Żertwa” (1987), „Pieśni z karnawału” (1991), „Zawołaj raz jeszcze ciemnym wierszem” (1991), „Wiersze wybrane” (1996), „W drodze do domu” (1996), „Dotykanie ziemi” (1997), „Coraz bliżej snu” (1998), „Jeszcze jedno śnienie” (1999), „Wiersze” (2000), „Zapomniałem was drzewa moje” - wybór wierszy ( 2000), „Uczę się niepamięci …” (2005); arkuszy poetyckich „Rachunek”, „W drodze do Damaszku”,„ Sen odarty”,„Biała sukienka”; utworów prozą m.in. „Dwa opowiadania” (1987), „Zapiśnik” (1996), „Zapiski sołtysa” (1997), „Zapiśnik drugi” (2003), „Zapiśnik trzeci” (2005), „Zapiśnik czwarty” (2007), „Zapiśnik piąty” (2008). W jego tłumaczeniu ukazały się m.in. wiersze N.Artymowicz, J.Geniusza, Hatifa al.-Dżanabiego.

 

"Jan Leończuk jest poetą w najlepszym znaczeniu tego słowa. Jego "życiopisanie" polega na umiejętności wydobywania z każdej zwyczajnej, codziennej sytuacji najczystszej poezji, stwarzającej nowe światy, a nie rejestrującej rzeczywistość, na wskazywaniu liryzmu i wzruszeń ukrytych pod maską zwykłości świata. [...] Liryka Jana Leończuka to nieustanne pytania o sens ludzkiej egzystencji, o wartości; to stale ten sam wielowątkowy i wielotytułowy poemat o zagadce bycia człowieka w świecie."

[Teresa Zaniewska, "Czas przeszły zatrzymany", ze wstępu w: "Zapomniałem was drzewa moje", Olsztyn 2000]

 

"Czy pisarze muszą być modni, czy muszą się kręcić wokół literackich wirujących stolików?... [...] Ja nie wiem... [...] Każdy dokonuje wyboru na własny rachunek i odpowiedzialność. Najważniejszy jest wymiar głębszy, wymiar moralny pisarstwa. Środowisko literackie zawsze z tym było na bakier. [...] Ja chciałbym, by słowo, którym się posługuję, było w miarę jasne, by nie kaleczyło, by pozwalało odnaleźć zagubioną ludzką wspólnotę wędrowania. Nie roszczę sobie pretensji, by za wszelką cenę zaistnieć, ja tylko chcę zapisać swoje maleńkie zdanie."

[J. Leończuk, rozmowa w: "Kurier Poranny", 15.11.2000 r.]

 

nagroda literacka za rok 1991

 

Zawołaj raz jeszcze ciemnym wierszemzawołaj ciemnym wierszem
zniewolonych ramą
złotych jesiennych westchnień
ciepłych drganiem żalu
płotem elementarza
kota śpiącego pod hipnozą wróbla
pobladły słowa
pobladło życie
przywołaj ciemnym płótnem
zwiedzione Marie
tysiące grobów w śniegu
w nieczułej pamięci
rogiem złotym nie zwołasz - - -

wiatr rozpędził pomylone słowa
zmęczoną twarz
zmęczone życie

zawołaj raz jeszcze ciemnym wierszem


["Zawołaj raz jeszcze ciemnym wierszem", Krajowa Agencja Wydawnicza, Białystok 1991, s. 18]

 

 nagroda literacka za rok 1996

 

Zapiśnik"[...] czerwiec 1992

Kiedy na horyzoncie pojawiają się ciemne chmury, kiedy radość trwania zostaje zakłócona codziennym dreptaniem, łamaniem własnych nadziei, których się załatać już nie da, wtedy uciekamy w młodość, zapadamy się w marzenia, które się dokonały, a teraz po latach nabrały wspaniałego kształtu, ludzkiego, pełnego dobroci oblicza. Powrót w przeszłość skłania nas do rozliczeń; ważymy własne czyny, nie dla ekonomicznych rachunków, ale przede wszystkim moralnych. Pytamy siebie, czy udało nam się przejść życie z twarzą, której nie powinniśmy się wstydzić, czy udało się w kotle spraw i drobnych sprawek zachować człowieczeństwo?..."

 

["Zapiśnik", Wyd. Łuk, Białystok 1996, s. 37]

Ostatnia modyfikacja: Piotr Szpakowski 20.12.2009, 23:40
Jan Leończuk
Utworzony przez: Piotr Szpakowski 30.11.2009, 16:23

Nagroda Artystyczna Prezydenta Miasta Białegostoku za działalność na polu wydawniczym, a w szczególności za redagowanie i wydawanie „Świętojańskiej Serii Poetyckiej” oraz redagowanie Białostockiego Magazynu Historycznego „Gryfita”

 

Jan Leończuk

 

„Seria Świętojańska” powstała przed rokiem [ w 1997 roku- przypis redakcji], dziś, po wydaniu czternastego tomiku wiadomo już, że była potrzebna. Mówi pomysłodawca serii i jej współredaktor, poeta i wydawca w jednej osobie: „Wydawane przez nas tomiki organizuje motto z Ewangelii św. Jana: a światłość w ciemności świeci i ciemność jej nie ogarnęła. Chcemy pod koniec XX wieku, w czasie degrengolady wartości, w czasie degrengolady słowa, zaprezentować najróżniejsze próby poetyckie. Tworząc taką „rodzinkę”, która się wokół serii skupiła, robimy coś dla poezji”. To „robienie czegoś dla poezji” nie zaczęło się dla Leończuka od „Serii Świętojańskiej”. Poeta, prozaik, publicysta, tłumacz i prezes białostockiego Oddziału ZLP debiutował w 1970 roku w „Kontrastach”. Jest autorem wielu tomików wierszy, m.in. „Żalnika”, „Duszy nocnej”, „Białej sukienki”, „Żertwy”, a także prozy pt. „Zapaśnik”. Jest [ a raczej był- przypis redakcji] również redaktorem pisma „Gryfita”. Po otrzymaniu Nagrody powiedział dziennikarzowi: „Jest jeden humanizm, jedna etyka. Jeśli ktoś będzie niszczył kamienne tablice i wprowadzał lastrykowe z nowym dekalogiem, to ja jednak pozostanę przy kamiennych. Taki już jestem. Nie miałbym ochoty na prezentowanie utworów, które chcą system wartości obalać”.

 

Tekst: Andrzej Koziara

Ostatnia modyfikacja: Piotr Szpakowski 20.12.2009, 23:41
Poleć znajomemu Drukuj stronę
Jeśli masz uwagi lub propozycje do tej strony, to napisz do nas.
Wybierz kategorię
Treść:
Adres e-mail Na ten adres zostanie wysłana prośba o potwierdzenie wpisu. Dowiedz się więcej
captcha
Wpisz kod z obrazka
Wyślij wiadomość
Laureaci